Bu sitedeki bilgiler tıbbi tanı ve tedavi amacı taşımamaktadır. Sağlık sorunlarınız için mutlaka hekiminize başvurunuz.

0850 321 50 00

Tip 1 Diyabet

Pankreasın insülin üreten beta hücrelerinin otoimmün yıkımına bağlı mutlak insülin yetersizliği.

Yazan: Saygı Hastanesi Sağlık Rehberi Editör Kurulu
Son güncelleme:

Bu içerik Saygı Hastanesi Sağlık Rehberi Editör Kurulu tarafından derlenmiş olup, ilgili branş hekimimiz tarafından periyodik olarak gözden geçirilir.

Kaynaklar (5)

Bu içerik bilgi amaçlıdır, tıbbi tavsiye niteliği taşımaz. Endokrinoloji bölümümüzden randevu alabilirsiniz. Randevu Al →

Tip 1 Diyabet Nedir?

Tip 1 diyabet, bağışıklık sisteminin pankreasın insülin salgılayan beta hücrelerini yanlışlıkla hedef alıp yok etmesiyle ortaya çıkan otoimmün bir hastalıktır. Sonuçta vücut hiç insülin üretemez hale gelir ve yaşamın devamı için dışarıdan insülin almak zorunludur.

Tüm diyabet vakalarının yaklaşık %5-10'unu oluşturan tip 1 diyabet, her yaşta görülebilmekle birlikte en sık çocukluk ve erken yetişkinlik döneminde (5-25 yaş) tanı alır. Genetik yatkınlık ve henüz tam aydınlatılamamış çevresel tetikleyiciler (viral enfeksiyonlar, bağırsak mikrobiyotası) rol oynar.

Diyabetik ketoasidoz (DKA), tanı konulmamış tip 1 diyabette veya insülin tedavisinin kesilmesinde gelişebilen hayatı tehdit eden bir acil tablodur. Erken tanı ve uygun insülin yönetimiyle normal ve kaliteli bir yaşam sürdürmek mümkündür.

Belirtiler

Çok su içme (polidipsi) ve çok idrara çıkma (poliüri)
Beklenmedik hızlı kilo kaybı
Aşırı açlık hissi (polifaji)
Yorgunluk ve halsizlik
Bulanık görme
Diyabetik ketoasidozda bulantı, kusma, karın ağrısı ve meyve kokusu
Çocuklarda gece yatak ıslatma (yeni başlayan)

Risk Faktörleri

Ailede tip 1 diyabet öyküsü
HLA-DR3 veya HLA-DR4 gibi genetik risk allelleri
Adacık otoantikorlarının varlığı (anti-GAD, anti-IA2, anti-insülin)
Kuzey Avrupa kökenli olmak
Bazı viral enfeksiyonlar (Coxsackie B virüsü)
D vitamini eksikliği (araştırma aşamasında)
Diğer otoimmün hastalıkların varlığı (tiroidit, çölyak)

Ne Zaman Doktora Başvurmalı?

Aşağıdaki belirtilerden herhangi birini yaşıyorsanız vakit kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurun:

  • Çocukta hızlı kilo kaybı, aşırı susama ve sık idrara çıkma varsa (acil!)
  • Bulantı, kusma ve meyve kokuyla birlikte bilinç değişikliği (DKA — acil!)
  • Kan şekerinin açıklanamaz biçimde sürekli yüksek olduğu saptanırsa
  • Adacık otoantikorları pozitif çıkan bireylerde endokrinoloji takibi için
  • İnsülin dozunda sık doz ayarı gerektiren stabil olmayan gliksemide

Tedavi Yöntemleri

01
Yaşam boyu insülin tedavisi: bazal-bolus rejimi veya insülin pompası
02
Sürekli glukoz izleme sistemi (CGM) ile kan şekeri takibi
03
Karbonhidrat sayımı ve insülin-karbonhidrat oranına göre doz ayarı
04
Hipoglisemi yönetimi eğitimi (hızlı şeker kaynağı taşımak)
05
Kapalı döngü (yapay pankreas) sistemleri — giderek yaygınlaşıyor
06
Düzenli HbA1c, böbrek, göz ve sinir takibi

Hangi Bölüme Başvurmalı?

Bu şikâyetler için hastanemizin Endokrinoloji bölümüne başvurabilirsiniz. Uzman hekimlerimiz size en uygun tedavi planını oluşturacaktır.

Endokrinoloji Bölümü Hakkında Bilgi Alın

Size yardımcı olalım

Şikâyetleriniz için uzman hekimlerimizden randevu alabilir veya bize ulaşabilirsiniz.

Randevu AlBize Ulaşın

İlgili Sağlık Konuları

Aynı bölümden incelemek isteyebileceğiniz diğer makaleler.

Anemi (Kansızlık)

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Anemi, dokulara yeterli oksijen taşınamadığında ortaya çıkan yorgunluk, solgunluk ve nefes darlığıyla seyreden bir tablodur.

Demir Eksikliği Anemisi

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Yetersiz demir alımı veya kronik kan kaybı sonucu gelişen demir eksikliği anemisi, özellikle kadınları ve çocukları etkiler.

B12 Vitamini Eksikliği

Dahiliye (İç Hastalıkları)

B12 eksikliği; anemi, nörolojik belirtiler ve bilişsel sorunlara yol açabilen ve erken tedaviyle büyük ölçüde önlenebilen bir durumdur.

Hipertansiyon (Yüksek Tansiyon)

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Hipertansiyon, 'sessiz katil' olarak bilinir; çünkü genellikle belirti vermeksizin yıllarca ilerleyerek ciddi komplikasyonlara zemin hazırlar.

Kronik Böbrek Yetmezliği

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Kronik böbrek hastalığı; hipertansiyon ve diyabet gibi kronik durumların en sık komplikasyonlarından biridir ve erken evrede belirti vermeyebilir.

Hepatit B

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Hepatit B, aşıyla önlenebilen ancak kronikleştiğinde siroz ve karaciğer kanserine zemin hazırlayan viral bir karaciğer hastalığıdır.

Hepatit C

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Hepatit C, günümüzde yüksek başarı oranıyla tedavi edilebilen; ancak geç tanındığında siroza ilerleyebilen bir karaciğer hastalığıdır.

Karaciğer Yağlanması (Yağlı Karaciğer)

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Non-alkolik yağlı karaciğer hastalığı (NAFLD), obezite ve metabolik sendromla yakından ilişkili olup erken tedavide büyük ölçüde geri dönüşümlüdür.

Sağlık Uyarısı: Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Tıbbi tanı ve tedavi yerine geçmez. Şikâyetleriniz için mutlaka hekiminize başvurunuz. Saygı Hastanesi, bu sayfadaki bilgilere dayanılarak yapılan uygulamalardan sorumluluk kabul etmez.