B12 Vitamini Eksikliği

Sinir sistemi ve kan üretimi için kritik öneme sahip B12 vitamininin yetersizliği.

Yazan: Saygı Hastanesi Sağlık Rehberi Editör Kurulu

Son güncelleme: 18 Haziran 2026

Bu içerik Saygı Hastanesi Sağlık Rehberi Editör Kurulu tarafından derlenmiş olup, ilgili branş hekimimiz tarafından periyodik olarak gözden geçirilir.

Kaynaklar (5)

Bu içerik bilgi amaçlıdır, tıbbi tavsiye niteliği taşımaz. Dahiliye (İç Hastalıkları) bölümümüzden randevu alabilirsiniz. Randevu Al →

B12 Vitamini Eksikliği Nedir?

B12 vitamini (kobalamin), DNA sentezi, sinir liflerinin miyelin kılıfının korunması ve kırmızı kan hücrelerinin olgunlaşması için vazgeçilmez bir vitamindir. Yalnızca hayvansal gıdalarda (et, süt, yumurta, balık) doğal olarak bulunur; bu nedenle vegan beslenenler özellikle risk altındadır.

B12 emilimi karmaşık bir süreçtir: mide tarafından üretilen 'intrinsik faktör' adlı bir proteinin varlığını gerektirir. Otoimmün bir hastalık olan pernisiyöz anemide bu faktör üretilmediğinden emilim bozulur. Mide ameliyatları, metformin kullanımı ve yaşlılıkta mide asidi azalması da emilimi olumsuz etkiler.

B12 eksikliği sinsi bir seyir izler; belirtiler yıllarca fark edilmeyebilir. Geri dönüşümsüz nörolojik hasar gelişmeden tanı konulması büyük önem taşır.

Belirtiler

Yorgunluk, halsizlik ve solgunluk

Ellerde ve ayaklarda uyuşma, karıncalanma

Denge bozukluğu ve yürüme güçlüğü

Hafıza sorunları ve konsantrasyon güçlüğü

Dil iltihabı (glossit) ve ağız yaraları

Depresyon, sinirlilik hali ve kişilik değişiklikleri

Sarılık (deri ve gözlerde sarılaşma)

Risk Faktörleri

Vegan veya katı vejetaryen beslenme

60 yaş üstü olmak (mide asidi azalması)

Pernisiyöz anemi tanısı

Uzun süreli metformin kullanımı (diyabetlilerde)

Mide veya ince bağırsak ameliyatı

Kronik alkol kullanımı

Uzun süreli mide asidi ilaçları (PPI) kullanımı

Ne Zaman Doktora Başvurmalı?

Aşağıdaki belirtilerden herhangi birini yaşıyorsanız vakit kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurun:

Ellerde veya ayaklarda uyuşma ve hissizlik başlarsa
Yürüme ve denge sorunları fark edilirse
Bellek ve konsantrasyon belirgin biçimde bozulursa
Kan testinde megaloblastik anemi saptanırsa
Diyabet ilacı kullanırken yorgunluk artarsa

Tedavi Yöntemleri

Kas içi (intramüsküler) B12 enjeksiyonları — özellikle emilim bozukluğunda

Yüksek doz oral B12 takviyeleri — emilim sorunu olmayanlar için

Altta yatan nedenin (pernisiyöz anemi, ilaç etkisi) tedavisi

Vegan/vejetaryenlerde yaşam boyu B12 takviyesi

Nörolojik belirtilerin takibi için nöroloji konsültasyonu

Düzenli kan testi ile B12 düzeyinin izlenmesi

Hangi Bölüme Başvurmalı?

Bu şikâyetler için hastanemizin Dahiliye (İç Hastalıkları) bölümüne başvurabilirsiniz. Uzman hekimlerimiz size en uygun tedavi planını oluşturacaktır.

Dahiliye (İç Hastalıkları) Bölümü Hakkında Bilgi Alın

Size yardımcı olalım

Şikâyetleriniz için uzman hekimlerimizden randevu alabilir veya bize ulaşabilirsiniz.

Randevu Al Bize Ulaşın

İlgili Sağlık Konuları

Aynı bölümden incelemek isteyebileceğiniz diğer makaleler.

Anemi (Kansızlık)

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Anemi, dokulara yeterli oksijen taşınamadığında ortaya çıkan yorgunluk, solgunluk ve nefes darlığıyla seyreden bir tablodur.

Demir Eksikliği Anemisi

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Yetersiz demir alımı veya kronik kan kaybı sonucu gelişen demir eksikliği anemisi, özellikle kadınları ve çocukları etkiler.

Hipertansiyon (Yüksek Tansiyon)

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Hipertansiyon, 'sessiz katil' olarak bilinir; çünkü genellikle belirti vermeksizin yıllarca ilerleyerek ciddi komplikasyonlara zemin hazırlar.

Kronik Böbrek Yetmezliği

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Kronik böbrek hastalığı; hipertansiyon ve diyabet gibi kronik durumların en sık komplikasyonlarından biridir ve erken evrede belirti vermeyebilir.

Hepatit B

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Hepatit B, aşıyla önlenebilen ancak kronikleştiğinde siroz ve karaciğer kanserine zemin hazırlayan viral bir karaciğer hastalığıdır.

Hepatit C

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Hepatit C, günümüzde yüksek başarı oranıyla tedavi edilebilen; ancak geç tanındığında siroza ilerleyebilen bir karaciğer hastalığıdır.

Karaciğer Yağlanması (Yağlı Karaciğer)

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Non-alkolik yağlı karaciğer hastalığı (NAFLD), obezite ve metabolik sendromla yakından ilişkili olup erken tedavide büyük ölçüde geri dönüşümlüdür.

Siroz

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Siroz, çeşitli kronik karaciğer hastalıklarının ortak son noktasıdır ve karaciğer fonksiyonlarının ilerleyici olarak bozulmasına yol açar.

Sağlık Uyarısı: Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Tıbbi tanı ve tedavi yerine geçmez. Şikâyetleriniz için mutlaka hekiminize başvurunuz. Saygı Hastanesi, bu sayfadaki bilgilere dayanılarak yapılan uygulamalardan sorumluluk kabul etmez.