Gebelik döneminde tanı konulan diyabette anne ve bebek sağlığını koruyan, karbonhidrat sayımı ve öğün düzenine dayalı, hedef kan şekeri değerlerine yönelik beslenme programı.
Ne için yapılır
- Oral glukoz tolerans testi (OGTT) ile gestasyonel diyabet (GDM) tanısı alan gebeler
- Gebelik öncesi diyabet tanısı bulunup gebelik planlayan veya gebe olan bireyler
- Açlık kan şekeri <95 mg/dL ve 1. saat tokluk <140 mg/dL hedeflerine ulaşmayı amaçlayan yönetim
- Aşırı veya yetersiz gebelik kilo alımı yaşayan bireylerde beslenme düzenlemesi
- İnsülin tedavisi başlanmış gebelerde karbonhidrat sayımı eğitimi
- Doğum sonrası tip 2 diyabet riskini azaltıcı yaşam tarzı planlaması
Hazırlık
- OGTT sonuçları, HbA1c, varsa günlük kan şekeri ölçüm kayıtları ile gelinmesi
- Mevcut gebelik haftası, kilo alımı, varsa fetal büyüme bilgisi
- Kullanılan ilaçların ve takviyelerin (folik asit, demir, D vitamini) listesi
- Tipik bir günlük beslenme örneği ve öğün saatleri
İşlem nasıl yapılır
- Trimester'a göre günlük enerji ve makro besin (karbonhidrat, protein, yağ) ihtiyacının belirlenmesi
- Karbonhidrat sayımı ve glisemik indeks kavramlarının pratik örneklerle anlatılması
- Günlük 3 ana öğün + 2-3 ara öğün düzeninin oluşturulması
- Açlık kan şekeri <95 mg/dL ve 1. saat tokluk <140 mg/dL hedeflerine yönelik öğün içeriklerinin uyarlanması
- Egzersiz (yürüyüş, gebelik için uygun aktiviteler) önerilerinin diyetle bütünleştirilmesi
- İnsülin kullanan gebelerde öğün-insülin uyumunun planlanması
İşlem sonrası
- 1-2 haftalık aralıklarla kan şekeri günlüğüne göre plan güncellemesi
- Gebelik kilo alımının izlenmesi
- Doğum sonrası ilk 6-12 hafta arasında OGTT ile yeniden değerlendirme önerisi
- Doğum sonrası tip 2 diyabet riskini azaltıcı kalıcı beslenme alışkanlıklarının oturtulması
Riskler
- Yetersiz karbonhidrat alımına bağlı keton oluşumu
- Aşırı kısıtlama nedeniyle yetersiz fetal gelişim riski
- Kontrolsüz yüksek kan şekerine bağlı makrozomi (iri bebek), doğum komplikasyonları
- Hipoglisemi (özellikle insülin kullanan gebelerde)
- Doğum sonrası tip 2 diyabet gelişme riski (uzun vadeli)
Sıkça Sorulanlar
Gebelikte şekeri olan herkes insülin kullanmak zorunda mı?
Hayır. Çoğu gebelikte yalnızca beslenme ve egzersizle hedef kan şekerine ulaşılabilir. İhtiyaç olursa hekim insülin ekler.
Tatlı yemek tamamen yasak mı?
Tamamen yasak değildir; karbonhidrat miktarı ve zamanlaması planlanarak küçük porsiyonlar değerlendirilebilir.
Doğumdan sonra şekerim normale döner mi?
Çoğu kadında doğumdan sonra kan şekeri normale döner; ancak ileride tip 2 diyabet riski artabilir, takip önemlidir.
Kilo almalı mıyım?
Gebelik öncesi BKİ'ye göre belirlenen aralıkta kontrollü kilo alımı sağlıklıdır; aşırı veya yetersiz alım önerilmez.
İlgili Bilgiler
İlgili Tıbbi Hizmetler
Aynı branş veya benzer endikasyonda incelemek isteyebileceğiniz diğer hizmetler.
Polikistik Over Sendromun Beslenme Tedavisi
Beslenme ve Diyetetik
PCOS'da insülin direncini azaltmaya yönelik bireyselleştirilmiş tıbbi beslenme tedavisi.
Gebelik beslenme danışmanlığı
Beslenme ve Diyetetik
Gebelik beslenme danışmanlığı — anne ve bebek sağlığı için trimestere özel beslenme planlaması.
Bariatrik Cerrahi Diyet Danışmanlığı
Beslenme ve Diyetetik
Bariatrik Cerrahi Diyet Danışmanlığı — obezite ameliyatı öncesi ve sonrası aşamalı beslenme planı.
İnsülin Direncinde Beslenme Eğitimi ve Diyet Danışmanlığı
Beslenme ve Diyetetik
İnsülin Direncinde Beslenme Tedavisi — HOMA-IR Takipli Bireysel Diyet Programı
GLP-1 Reseptör Agonisti Kullanımında Beslenme Eğitimi ve Diyet Danışmanlığı
Beslenme ve Diyetetik
GLP-1 Reseptör Agonisti Kullanımında Beslenme Danışmanlığı — Yan Etki Yönetimi ve Yeterli Beslenme
Beslenme danışmanlığı ve diyet programı
Beslenme ve Diyetetik
Beslenme danışmanlığı ve diyet programı — bireye özel beslenme değerlendirmesi ve plan.
Obezite diyet programı
Beslenme ve Diyetetik
Obezite diyet programı — bireye özel kalori, makro besin ve davranışsal beslenme planlaması.
Diyabet diyet yönetimi
Beslenme ve Diyetetik
Diyabet diyet yönetimi — kan şekeri kontrolü için tıbbi beslenme tedavisi planlaması.